Διάβαζα ένα άρθρο με τίτλο “Η κακιά, απαίσια μητέρα μου έχει Alzheimer. Τι της “χρωστάω”; Η αναγνώστρια που έστειλε και το γράμμα στη στήλη “the Ethicist” στο The New York Times Magazine αναρωτιέται γιατί ο σύζυγος της μητέρας της, της είπε πως εάν εκείνος πεθάνει πρώτος αυτή θα είναι υπεύθυνη για τη φροντίδα της. Τα αδέρφια της είναι μάλλον απίθανο να βοηθήσουν και εκείνη εδώ και ένα χρόνο που έγινε η συζήτηση το σκέφτεται κάθε μέρα.

Αλήθεια “χρωστάμε” φροντίδα και νοιάξιμο σ’έναν γονιό που ήταν πολύ κακός μαζί μας; Είναι μια ερώτηση  που δεν έχει μια ‘σωστή’ απάντηση γιατί συγκρούονται θέματα όπως η ηθική και η προσωπική ιστορία. Άραγε η ερώτηση είναι όντως “Οφείλω, χρωστάω να φροντίσω τη μητέρα μου;” ή μήπως “Χρωστάω κάτι σ’έναν άνθρωπο που δεν με φρόντισε όταν τον είχα ανάγκη;” Η βιολογική συγγένεια δεν δημιουργεί αυτόματα μια ψυχολογική σχέση. Η σχέση γονέα-παιδιού αποκτά θεμέλεια στη φροντίδα, την ασφάλεια και τη συναισθηματική διαθεσιμότητα. Όταν αυτά απουσιάζουν, ίσως είναι αναμενόμενο ένα παιδί, ως ενήλικας πλέον, να δυσκολεύεται να νιώσει ότι έχει ηθική υποχρέωση να ανταποδώσει.

Από την άλλη, η εμφάνιση του Alzheimer αλλάζει τον άνθρωπο που βλέπουμε σήμερα, αλλά δεν αλλάζει την ιστορία που προηγήθηκε. Μερικές φορές οι τρίτοι λένε: «Τώρα είναι άρρωστη, πρέπει να τη συγχωρέσεις». Όμως η ασθένεια δεν διαγράφει τα τραύματα που δημιουργήθηκαν πριν από αυτήν.

Είναι εύκολο να χρησιμοποιούμε τη λέξη «πρέπει» όταν το κόστος το επωμίζεται κάποιος άλλος. Και όλοι μπορούμε να φανταστούμε τι σημαίνει όταν κάποιος αναλαμβάνει τη φροντίδα του άλλου αποκλειστικά από ενοχή. Η ενοχή συχνά μας οδηγεί σε μια φροντίδα με θυμό, εξάντληση και εσωτερική σύγκρουση.