Ένα ερέθισμα, πολλές αντιδράσεις

pente-stadia-apoleias-apo-arnisi-apodoxi1

Πώς μπορώ να αισθάνομαι καλά όταν τίποτα στον κόσμο δεν είναι θετικό; Να έχω ηθικό ακμαίο; Θυμώνω πολύ όταν ακούω τον καθένα να δίνει συμβουλές.

Υποθέτω ότι η πρώτη μου ερώτηση θα είναι, είναι όντως αλήθεια αυτό; Δεν υπάρχει τίποτα θετικό στον κόσμο αυτή τη στιγμή; Ούτε ένα; Όλοι μας καλούμαστε να είμαστε μέρος της λύσης σε αυτό που μας συμβαίνει. Να είμαστε καλοί γείτονες, καλοί πολίτες.
Θα ήθελα να σε προσκαλέσω να αρχίσεις να κρατάς -όχι απαραίτητα να γράφεις- μια λίστα με πράγματα για τα οποία νιώθεις τυχερός. Θα το έχεις ακούσει και ως “λίστα ευγνωμοσύνης”. Δεν χρειάζεται να είναι καν λίστα. Ας είναι ένα πράγμα κάθε μέρα το οποίο σε ευχαριστεί. Ένα φλιτζάνι καφέ, ένα τραγούδι που σου αρέσει πολύ, ένας άνθρωπος στη ζωή σου, το κατοικίδιό σου, αν έχεις. Υπάρχει μεγάλη αγωνία, πολλές απώλειες και πόνος αυτή την περίοδο και όλα αλλάζουν με πολύ γρήγορους ρυθμούς και είναι φυσιολογικό να μην αισθάνεσαι πάντα καλά. Η απαίτηση να έχουμε ηθικό ακμαίο και να είμαστε πάντα καλά είναι μεγάλη και μη ρεαλιστική και καταλαβαίνω τον θυμό σου.

Κατηγοριοποιούμε αυτά που συμβαίνουν ως καλά και κακά, ευτυχισμένα ή δυστυχισμένα και θέλουμε πάντα να είμαστε στον εύκολο πόλο ενώ ίσως είναι πιο χρήσιμο να μένουμε σ αυτό που συμβαίνει στο εδώ και τώρα. Πιστεύω πως οι συμβουλές-παραινέσεις που διαβάζεις είναι για να μπορούμε να ερχόμαστε σε επαφή με τις πηγές στήριξης που έχουμε. Όσο μικρές και αν είναι αυτές.

Ο πιο έξυπνος άνθρωπος στο δωμάτιο

sabrina

“Ένας άντρας μπορεί να είναι πολύ μορφωμένος, καλλιεργημένος, σοβαρός, με επίπεδο και να έχει ένα πολύ καλό επαγγελματικό status. Εντούτοις όταν πάει να δημιουργήσει ή όταν δημιουργεί μια σχέση εμφανίζει χαρακτηριστικά που δεν συνάδουν με αυτά που έχει στην επαγγελματική του ζωή ή και να είναι εκ διαμέτρου αντίθετα όπως επιπολαιότητα, ευθυνοφοβία κλπ. Γιατί η επαγγελματική και κοινωνική συμπεριφορά του είναι τελείως διαφορετική από αυτήν που έχει όταν κάνει σχέση; Πώς θα μπορούσαμε να αναγνωρίσουμε τα σημάδια ώστε να μην προχωρήσουμε καν σε σχέση αφού θα ματαιωθούν όλες οι προσδοκίες μας;”

Είναι πολύ σημαντικό όταν μιλάμε για έννοιες όπως π.χ. καλλιέργεια, σοβαρότητα, επίπεδο, να ορίζουμε από πριν τι σημαίνουν για τον καθένα και αυτό για να ξέρουμε ότι μιλάμε για το ίδιο πράγμα. Επειδή όμως σ’αυτή τη συνθήκη κάτι τέτοιο δεν είναι εφικτό, θα απαντήσω σύμφωνα με το τι σημαίνουν για μένα όλα αυτά και ελπίζω να σου φανούν χρήσιμα.

Όσοι επιτυχημένοι επαγγελματικά άνθρωποι ευδοκιμούν και στην προσωπική τους ζωή είναι εκείνοι που μαθαίνουν να εκτιμούν τους συντρόφους τους ως ίσους – ανεξάρτητα από την οικονομική τους επιφάνεια, τη μόρφωση, τις διασυνδέσεις τους ή τη φυσική τους ομορφιά. Ένας πραγματικά καλλιεργημένος άνθρωπος γνωρίζει πως το να φέρεσαι σαν να είσαι ο πιο σημαντικός άνθρωπος στο δωμάτιο ίσως και να λειτουργεί στο γραφείο αλλά δεν λειτουργεί στη συμβίωση. Βεβαίως, για να μπορείς να τα διακρίνεις όλα αυτά, απαραίτητη προϋπόθεση είναι να έχεις κάνει κάποια βασική δουλειά με τον εαυτό σου. Να είσαι σε επαφή όχι μόνο τις δυνατότητές σου αλλά και τους περιορισμούς σου. Να ξέρεις -μιας που είσαι και σοβαρός και καλλιεργημένος- πως έξυπνος άνθρωπος είναι αυτός που γνωρίζει τα θέματά του. Ευφυής, εκείνος που πάει να τα λύσει.

Οι επιχειρηματικές αξίες δεν είναι ίδιες με τις υγιείς σχεσιακές αξίες και για να μην είμαι απόλυτη και πω πως βρίσκονται σε πλήρη αντίθεση, σπάνια είναι αμοιβαίες. Το μεγαλύτερο ποσοστό των ανθρώπων πιστεύει πως για να είναι αποτελεσματικός, επιτυχημένος, παραγωγικός θα πρέπει να αφαιρεί το συναίσθημα από τις αποφάσεις που παίρνει και πάντα να απαντά στην ερώτηση “εγώ τι θα κερδίσω;” Νομίζω πως το να πιστεύει κάποιος πως με τους ίδιους τρόπους θα ευτυχήσει και στην προσωπική του ζωή, είναι το ίδιο αφελές με το να λέει πώς είναι δυνατόν με τόσο δυνατό επαγγελματικό στάτους να συμπεριφέρεται έτσι;

Σε αυτό που με ρωτάς για τα σημάδια θα σου απαντήσω με ένα απόφθεγμα που επιβεβαιώνεται πάντα: “αυτό που είσαι μου φωνάζει τόσο δυνατά, που δεν μπορώ ν’ακούσω λέξη απ’όσα λες”. H συμπεριφορά μας και όχι η σοβαρότητα, η καλλιέργεια, το επίπεδο και το επαγγελματικό μας στάτους είναι αυτό που μετράει. Τα πιστεύω και οι προθέσεις δεν έχουν καμία αξία εάν δεν συνάδουν με την αντίστοιχη συμπεριφορά. Θα σου πρότεινα λοιπόν να στέκεσαι στη συμπεριφορά μιας και αυτό που είμαστε αργά ή γρήγορα φαίνεται, ειδικά εάν σχετίζεσαι πολύ συχνα με έναν άνθρωπο. Για να μπορέσεις να παρατηρήσεις τη συμπεριφορά το μόνο που χρειάζεται είναι να εμπιστευτείς τον εαυτό σου, να ακούς την αίσθησή σου και να μην προσπαθείς να ελέγξεις πράγματα που δεν μπορείς. Με το να είσαι στον άλλον και να προσπαθείς να τον ερμηνεύεις, χάνεις τον εαυτό σου και αυτό είμαι σίγουρη πως δεν το θες.

Πώς να αποφύγω τους ακατάλληλους, για μένα, συντρόφους;

Έλαβα το παρακάτω μέιλ:

Αφού λοιπόν οι περισσότεροι επιλέγουμε ανθρώπους ακατάλληλους και μάλιστα ξανά και ξανά μπορώ να σπάσω αυτό το μοτίβο; Είναι λύση το να επιλέγω αυτούς που δεν ερωτεύομαι ή κάποιον που δεν βρίσκω τόσο ελκυστικό; Μπορεί να λειτουργεί έτσι;”

Απαντώ:

Για να σπάσουμε ένα μοτίβο είναι χρήσιμο να έχουμε επίγνωση την ανάγκη που αυτό μας καλύπτει ή νομίζουμε πως καλύπτει. Ένας τρόπος για να αποκτήσουμε επίγνωση είναι και η ψυχοεκπαίδευση γι’αυτό και θα σταθώ λίγο στο γιατί πολλές φορές καθηλωνόμαστε σε συμπεριφορές -και όχι σε ανθρώπους όπως πιστεύουμε- που μας ταλαιπωρούν.

Θεωρητικά είμαστε ελεύθεροι να επιλέξουμε το είδος ανθρώπου που θα αγαπήσουμε αλλά στην πραγματικότητα η επιλογή μας είναι πολύ λιγότερο ελεύθερη από ό,τι φανταζόμαστε καθώς η ψυχολογική ιστορία του καθενός μας προδιαθέτει να επιλέγουμε ορισμένους τύπους ανθρώπων που σίγουρα μεταξύ αυτών θα εντοπίσετε κοινά χαρακτηριστικά ή συμπεριφορές.

Μ’αυτό εννοώ πως σε μεγάλο βαθμό ψάχνουμε εκείνους που αναβιώνουν τα συναισθήματα αγάπης που γνωρίζαμε όταν ήμασταν μικροί. Όμως, η αγάπη που πήραμε τότε δεν φτιάχτηκε μόνο από γενναιοδωρία, ευαισθησία και άνευ όρων αποδοχή αλλά δεδομένου το ότι οι γονείς είναι άνθρωποι και κάνουν λάθη, η αγάπη αυτή μπορεί να συνοδεύτηκε και με οδυνηρές πτυχές.

Έτσι, στην ενήλικη ζωή μας θα ψάχνουμε συντρόφους που κάτι στην συμπεριφορά τους θα μας είναι οικείο και θα το έχουμε ξαναζήσει. Και αυτό γιατί οι άνθρωποι πάμε στο γνώριμο γιατί εκεί ξέρουμε τον τρόπο να υπάρχουμε, τον τρόπο που θα συμπεριφερθούμε. Δύσκολα και μετά από σκέψη θα δώσουμε ευκαιρία σε ανθρώπους οι οποίοι δεν είναι διατεθειμένοι να ικανοποιήσουν την επιθυμία μας για πολυπλοκότητες που έχουμε λανθασμένα συνδέσει με την αγάπη. Πολύ συχνά περιγράφουμε κάποιον ως “βαρετό” όταν στην πραγματικότητα εννοούμε: “Είναι απίθανο να με κάνει να υποφέρω με τον τρόπο που πρέπει να υποφέρω για να αισθανθώ ότι η αγάπη είναι πραγματική”.

Εάν κατάλαβα σωστά, με ρωτάς εάν η λύση είναι απλά να προσπερνάμε αυτούς που έχουν ιδιόμορφη συμπεριφορά και μας ελκύουν και να βρούμε κάποιον που δεν μας ελκύει τόσο αλλά θα είναι πιο κατάλληλος. Θεωρητικά είναι μια λύση αν και έτσι όπως το θέτεις είναι σα να πρέπει να πιεις το πηχτό ροζ σιρόπι για τη γρίπη. Αναρωτιέμαι εάν θα ήταν καλύτερο για σένα να δεις ποιες συμπεριφορές πυροδοτούν τα δικά σου θέματα και να τα φροντίσεις αντί να σκέφτεσαι να γνωρίσεις κάποιον που δεν θα σε ελκύει και τόσο πολύ. Ο λόγος που στο προτείνω είναι γιατί τις περισσότερες φορές τα συναισθήματά μας δεν γεννιούνται από την τρέχουσα κατάσταση και δεν αφορούν στην πραγματικότητα το πρόσωπο που σχετιζόμαστε, αλλά μια συμπεριφορά του αναπαράγει-πυροδοτεί κάτι που μας συνέβη πριν πολύ καιρό.

Στο τότε, το είχαμε βιώσει τραυματικά γιατί ένα παιδί δεν μπορεί να εξηγήσει γνωστικά αυτά που του συμβαίνουν και δεν έχει και επιλογές. Στο σήμερα, εάν κάποια συμπεριφορά επαναληφθεί, υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να γυρίσω πάλι πίσω στο παλιό, παρόλο που γνωστικά θα λέω “μα δεν είναι δυνατόν”.  Σ’αυτό ακριβώς το σημείο θα γίνει η παρέμβασή μου και πλέον θα αντιδράσω ως ενήλικας  και όχι ως το παιδί που ήμουν τότε. Δεν θα σου πω ψέματα. Ο τρόπος αυτός δεν είναι ούτε γρήγορος, ούτε εύκολος και σίγουρα όχι ευχάριστος. Έχει όμως αποτέλεσμα, μαθαίνεται και μπορώ να σου εγγυηθώ πως πρόκειται για μια επένδυση με πολύ μεγάλη απόδοση.