“μια παιδική μου φίλη κακοποιείται μέσα στη σχέση της τουλάχιστον συναισθηματικά. Είναι μια έξυπνη κοπέλα, ευκατάστατη, με κοινωνικό κύκλο και όμως δεν χωρίζει. Είναι απίστευτο. Της λέω συνέχεια να φύγει πως δεν έχει κανένα λόγο να είναι εκεί, πως δεν τον έχει ανάγκη και εκείνη λέει πως δεν είναι έτσι ακριβώς τα πράγματα. Τι μπορώ να κάνω για να την πείσω; σκέφτηκα να μιλήσω στην οικογένειά της αλλά μου είπε πως εάν το κάνω δεν θα μου ξαναμιλήσει”

Από τον τρόπο που μου γράφεις καταλαβαίνω πως νοιάζεσαι και ανησυχείς πολύ για εκείνη. Όσο διάβαζα το μήνυμά σου σκεφτόμουν τι θα έκανα εγώ σε αντίστοιχη περίπτωση και νομίζω πως όσο και αν αυτό με δυσκόλευε, για αρχή, ο στόχος μου θα ήταν να είμαι το εντελώς αντίθετο από αυτό που θα ήταν ένας θύτης. 

Θα προσπαθούσα να είμαι υπομονετική και θα μου υπενθύμιζα πως ένας άνθρωπος που κακοποιείται χρειάζεται χρόνο για να λύσει τη σύγχυση του και να καταλάβει πώς να χειριστεί αυτό που του συμβαίνει.  Θα είχα στο νου πως δεν θα ήταν χρήσιμο για εκείνη να ακολουθήσει τον δικό μου ρυθμό και χρονοδιάγραμμα για το πότε θα μπορεί να τον αντιμετωπίσει, ή να τον αφήσει, ή να καλέσει την αστυνομία ή ό,τι άλλο βήμα θα ήθελα να κάνει. Θα προσπαθούσα να σεβαστώ την κρίση της για το πότε θα ήταν έτοιμη να αναλάβει δράση, κάτι που ένας θύτης δεν κάνει ποτέ. 

Θα την αντιμετώπιζα και θα της απευθυνόμουνα ως ισότιμη. Θα απέφευγα κάθε ίχνος συγκατάβασης ή πως εγώ ξέρω καλύτερα (αυτό είναι καλό να το θυμούνται και οι επαγγελματίες).  Αν σε μια κακοποιημένη γυναίκα μιλάμε σαν να είμαστε πιο έξυπνες από εκείνη, ή σαν να περνάει κάτι που δεν θα μπορούσε ποτέ να μας συμβεί, τότε άθελά μας επιβεβαιώνουμε ακριβώς αυτό που της λέει ο θύτης.

Δεν θα υπέθετα ότι ξέρω τι πρέπει να κάνει. Θα την ρωτούσα τι πιστεύει ότι μπορεί να λειτουργήσει και χωρίς να την πιέζω θα τις πρότεινα επιλογές, σεβόμενη τις εξηγήσεις της γιατί ορισμένες από τις επιλογές δεν θα της ήταν χρήσιμες.  Θα προσπαθούσα να ακούσω περισσότερο και να μιλάω λιγότερο για να μπορεί ανά πάσα στιγμή να απευθυνθεί σε μένα χωρίς να ντρέπεται. Η μεγαλύτερη δυσκολία μου θα ήταν να την ακούω να προσπαθεί να μου αναλύει τα κίνητρά του και το πόσο καλός κατά βάθος είναι αλλά το να προσπαθώ να την πείσω πως οι δικές μου σκέψεις είναι πιο σημαντικές από τις δικές της, θα έκανα αυτό ακριβώς που κάνει και ένας θύτης. 

Δικαιούται να πάρει αποφάσεις που δεν είναι ακριβώς αυτές που θα επέλεγες, συμπεριλαμβανομένης της απόφασης να μείνει με έναν σύντροφο που την κακοποιεί, ή να επιστρέψει σε αυτόν μετά από έναν χωρισμό. Δεν μπορούμε να πείσουμε μια γυναίκα ότι η ζωή της ανήκει αν ταυτόχρονα συμπεριφερόμαστε σαν να μας ανήκει. Μείνε δίπλα της ακόμα και όταν κάνει επιλογές που δεν σου αρέσουν. 

Σκέψου μαζί της και μην παίρνεις το ρόλο της δασκάλας ή του διασώστη όσο δύσκολο και αν είναι. Αντίθετα, ένωσε τις δυνάμεις σου μαζί της, βοήθησε τη να νιώσει σεβαστό και ισότιμο μέλος μιας ομάδας λέγοντάς της πως πάντα είσαι εκεί και κάποια στιγμή ίσως θα είναι έτοιμη να φύγει. 

Τα κοινωνικά δίκτυα είναι ο χώρος που πυροδοτούνται πολλά συναισθήματα και γενικά το κλίμα που επικρατεί σε αυτά μπορεί να παρασύρει και έναν σχετικά γειωμένο άνθρωπο. Ο τρόπος για να παραμένουμε γειωμένοι και ήρεμοι είναι φυσικά η οριοθέτηση.

Βάζοντας όρια στα κοινωνικά δίκτυα μπορεί να σημαίνει πως:
– Σταματάμε να ακολουθούμε ή να διαβάζουμε ανθρώπους που αυτά που μοιράζονται δεν μας προσφέρουν κάτι
– Μπλοκάρουμε ή βάζουμε στο αθόρυβο πρώην συντρόφους που μας στοιχίζει συναισθηματικά να τους βλέπουμε ακόμα και διαδικτυακά
– Βάζουμε στο αθόρυβο κοντινούς μας ανθρώπους που δυσκολευόμαστε ή δεν θέλουμε να κόψουμε εντελώς τη διαδικτυακή μας επαφή
– Όταν έχουμε την τάση να κάνουμε κάποιο αγενές ή μικροπρεπές σχόλιο -που πιθανότατα αργότερα το μετανιώσουμε- τότε σίγουρα μπλοκάρουμε, σταματάμε να ακολουθούμε ή βάζουμε στο αθόρυβο τον χρήστη
– Είμαστε ειλικρινείς με τους φίλους που θέλουμε να κάνουμε παρέα
– αντί να κάνουμε παθητικο επιθετικά σχόλια για τις επιλογές και τις ζωές των άλλων, στεκόμαστε σε εμάς και προσπαθούμε να έρθουμε σε επαφή με τη ζήλεια -ή άλλο συναίσθημα- που μπορεί να αισθανόμαστε

Όταν κάτι πάει στραβά στον κόσμο οι περισσότεροι άνθρωποι θέλουν να δώσουν μια εξήγηση, μια ερμηνεία. Τις περισσότερες φορές καταλήγουμε να λέμε πως βασική αιτία είναι η έλλειψη αυτού που στη ζουλού γλώσσα ονομάζεται “ubuntu”.

Ubuntu σημαίνει συμπόνοια, αποδοχή και ανθρωπιά αλλά πηγάζει από τη βαθύτερη έννοια της ενσυναίσθησης και της ενότητας. Δεν είναι μόνο θαυμασμός για αυτό που είναι όμορφο, άδολο, επιτυχημένο, είναι αυτό που κάποιος καταφέρνει να νιώθει για εκείνους που δεν αποδέχεται, δεν εγκρίνει, για εκείνους που έχουν κάνει μεγάλα λάθη ακόμα και όσους έχουν παραβιάσει τους ηθικούς τους κώδικες.  Ubuntu είναι να μπορούμε να ακούσουμε πως συμπεριφορές άλλων δεν έχουν πάντα κακία ή πρόθεση να προκαλέσουν κακό αλλά πολλές φορές ο φόβος κάνει τους ανθρώπους επιθετικούς. 

Ubuntu είναι να μπορούμε να αναρωτιόμαστε με συμπάθεια και φαντασία πώς μπορεί κάποιος να έχει φτάσει να συμπεριφέρεται με αλαζονεία και υποτίμηση προς τους άλλους. Το ubuntu μας επιτρέπει να δούμε το χαμένο, ευάλωτο ή τραυματισμένο παιδί που κρύβεται μέσα σ’έναν μπερδεμένο και απογοητευμένο ενήλικα. Ubuntu είναι όταν μας αποδεχόμαστε ολόκληρους. Με τα προτερήματα και τους περιορισμούς μας. 

Η στήλη Work Friend στους The New York Times απαντάει σε ερωτήσεις αναγνωστών για εργασιακά θέματα. Σε αυτό το άρθρο δίνει συμβουλή/γνώμη σε αναγνώστρια/στη για το πώς να διαχειριστεί τα αισθήματα που έχει για έναν συνάδελφο και θυμήθηκα την απάντηση σε ερώτηση που είχα δώσει εγώ για το πώς διαχειριζόμαστε το τέλος μιας σχέσης μ’έναν συνάδελφο 🙂